Schoolmaatjes ouderbetrokkenheid voor nieuwkomers /

ONS! (ouders- nieuwkomers – school)

 

Nieuwkomers (asielzoekers, vluchtelingen, statushouders) en ouderbetrokkenheid: het is misschien geen vanzelfsprekende combinatie. In niet-westerse culturen zijn ouders het meestal niet gewend met school samen te werken. Maar voor de kwetsbare nieuwkomers-kinderen, die vaak al van alles hebben meegemaakt, is het van groot belang dat er een goede samenwerking ontstaat tussen hun ouders en de school. Voor scholen, die vaak worstelen met de communicatie met nieuwkomers-ouders, is het heel prettig als er hulp is, om deze samenwerking vlot te trekken.

Schoolmaatjes ouderbetrokkenheid kunnen helpen de samenwerking tussen school en nieuwkomers-ouders te versterken. Omdat ze bij de nieuwkomers thuiskomen en hun situatie beter begrijpen, zijn zij in staat als verbindende schakel te fungeren.

Heeft uw school ondersteuning nodig om de samenwerking met nieuwkomers-ouders te verbeteren? Schakel dan de hulp in van Ouderbetrokkenheid-PLUS, om schoolmaatjes ouderbetrokkenheid te vinden, op te leiden en te begeleiden. Deze maatjes vormen de brug tussen school en nieuwkomersgezin. Ze nemen de nieuwkomers spelenderwijs mee in een voor hen nieuwe cultuur, waarin gelijkwaardig met school wordt samengewerkt rond de schoolontwikkeling van hun kinderen.

 

OPROEP: VRIJWILLIGERS GEZOCHT IN DEN HAAG
Op twee basisscholen in het centrum van Den Haag krijgen vluchtelingengezinnen vanaf juni 2018 een jaar lang hulp van een schoolmaatje ouderbetrokkenheid.
Hebt u de mogelijkheid om een gezin op weg te helpen? Met een paar uur per week maakt u het verschil voor de kinderen en hun ouders. Het levert warme contacten en veel voldoening op, en daarnaast krijgt u training en intervisiebegeleiding. We kunnen per direct nog nieuwe vrijwilligers gebruiken. Aanmelding bij Elly Wardenaar: elly.wardenaar@kpnmail.nl
Op woensdag 29 augustus van 20.00 tot 22.00 uur is er een informatieavond voor nieuwe vrijwilligers in de Amandelstraat 112 in Den Haag.

 

Schoolmaatjes ouderbetrokkenheid spelen een belangrijke rol in het kleiner maken van diverse barrières:

Taalbarrière
Veel nieuwkomers spreken nog nauwelijks Nederlands en onvoldoende Engels om informatie en wederzijdse wensen en verwachtingen uit te kunnen wisselen. Scholen hebben weinig tijd om de ouders te leren kennen en komen niet goed met hen in contact. Ze weten niet wat de kinderen hebben meegemaakt. Overdracht ontbreekt vaak. Tolken zijn niet altijd beschikbaar en het werken met een telefonische tolkendienst heeft als nadeel dat non verbale signalen niet worden opgepikt. De nieuwsbrief en andere berichten vanuit school worden vaak niet gelezen, waardoor nieuwkomers relevante informatie missen.

Sociale barrière
De ouders hebben vaak geen sociaal netwerk als ze in een gemeente komen wonen, en zitten dan in een sociaal isolement. Door hun lage taalniveau worden ze op school soms aangesproken als kleine kinderen, en niet gelijkwaardig. De ouders zijn meestal onvoldoende vertrouwd met zaken die voor kinderen in Nederland heel belangrijk zijn. De kinderen worden bijvoorbeeld niet meegenomen naar de bibliotheek of krijgen geen zwemles. En omdat ze onze gebruiken niet kennen (zoals sinterklaas, 1 april of het afspraken maken met vriendjes en vriendinnetjes) vallen de kinderen gemakkelijk buiten de groep.

Cultuurbarrière
De ouders zijn over het algemeen niet gewend met school samen te werken want ze komen uit culturen waar gelijkwaardige samenwerking meestal niet gebruikelijk is. Soms is het moeilijk afspraken te maken met nieuwkomers, vanwege de cultuurverschillen. Een ja is niet altijd een ja, een nee is niet altijd een nee, en afspraken worden vaak ruimer opgevat dan wij gewend zijn. Veel nieuwkomers hebben het gevoel dat ze hun kinderen niet kunnen helpen met schoolwerk. Ze zijn zich er dan onvoldoende van bewust dat alleen al de interesse in wat er op school aan de orde is, het kind enorm steunt in zijn schoolontwikkeling. Ook voorlezen in de eigen taal helpt het kind verder. Er is niet altijd voldoende eigenaarschap bij nieuwkomers (bijvoorbeeld het zelf verantwoordelijkheid nemen voor het regelen van een tolk). Ook verschillen in religie en daarbij behorende gedragsregels kunnen voor een cultuurbarrière zorgen. Waar het voor de een bijvoorbeeld gepast gedrag is om elkaar een hand te geven, kan dat voor een ander ongepast intiem gedrag betreffen.

 

Trauma’s

Schoolmaatjes ouderbetrokkenheid kunnen nieuwkomers en school helpen om problemen ten gevolge van trauma’s te verminderen. Leerkrachten en ouders kunnen soms moeilijk omgaan met kinderen die getraumatiseerd zijn, zeker als niet herkend wordt dat het om een trauma gaat. Kinderen die veel hebben meegemaakt kunnen daar druk en agressief van worden, of ze zijn juist stil en teruggetrokken. Bij harde geluiden zoals het alarm op de eerste maandag van de maand, kunnen ze volledig van slag zijn. Ouders hebben vaak niet door hoe ze hun eigen trauma’s en angsten zonder woorden overdragen op hun kinderen. Kinderen krijgen veel meer mee dan de ouders denken en het risico op de ontwikkeling van trauma is (in tegenstelling tot wat men meestal denkt) groter naarmate het kind jonger is.  Het is moeilijk hierover met de ouders in contact te komen, terwijl juist een gezamenlijke aanpak zo waardevol kan zijn. Het bieden van stabiele relaties is voor de kinderen van levensbelang. Door niet te focussen op het afleren van ongewenst gedrag, maar op het aanleren van gewenst gedrag en het verminderen van stressfactoren, kunnen school en ouders het kind helpen. Wanneer het schoolmaatschappelijk werk of therapie nodig is om de zorg voor het kind op te pakken, is toestemming van de ouders vereist. Schaamte is een factor die dit moeilijk kan maken. Schoolmaatjes ouderbetrokkenheid kunnen helpen in de signalering van trauma-problematiek, en het vinden van passende hulp.

 

Vrijwilligers gezocht in Leidschendam-Voorburg en Den Haag

In Leidschendam-Voorburg ondersteunt de gemeente een project waarbij op dit moment tien vrijwilligers wekelijks bij een nieuwkomersgezin thuiskomen.
Een tweede project, dat 
na de zomervakantie van start kan gaan, is in voorbereiding. Er is dus weer plek voor nieuwe vrijwilligers.
Aanmelding bij Karin Brogtrop.
Op de dinsdagavonden 4 en 11 september vindt de voorbereidende training plaats.

In Den Haag gaat in juni een project van start in de Schilderswijk en Transvaal, met subsidie van Stichting Kinderpostzegels en het schoolbestuur De Haagse Scholen. 
We kunnen per direct nog nieuwe vrijwilligers gebruiken.
Aanmelding bij Elly Wardenaar.
Op woensdag 29 augustus van 20.00 tot 22.00 uur is er een informatieavond voor nieuwe vrijwilligers in de Amandelstraat 112 in Den Haag.

Het betreft een leuke, leerzame en in de tijd begrensde vrijwilligersklus, met een grote maatschappelijke impact.

 

Landelijk programma ONS!

Op dit moment is er belangstelling om vergelijkbare projecten elders in het land mogelijk te maken. Een landelijke denktank heeft de voorbereidingen hiervoor getroffen. De naam van het landelijke programma is ONS! Hiermee wordt gedoeld op Ouders-Nieuwkomers-School en wordt ook gedoeld op de kracht van het samen optrekken en op de warme onderlinge betrokkenheid. ONS! wordt ondergebracht bij Actief Ouderschap en wordt o.a. ondersteund door Ouders en Onderwijs. De vrijwilligers binnen ONS! heten bruggenbouwers. De voorbereidingen voor een lokaal project zullen worden geïnitieerd, zodra zich iemand meldt met interesse. Dit kan bijvoorbeeld een potentiële coördinator zijn (een zzp-er die voor dit werk betaald krijgt), een school, schoolbestuur, samenwerkingsverband of gemeente. Lees meer hierover in ONS!

 

Ervaringen

In een serie blogs staan ervaringen die zijn opgedaan binnen het schoolmaatjesproject weergegeven.
De eerste blog in deze serie is Ambitie helpt, de tweede Een wereld van verschil, de derde Diploma en de vierde Thuis profiteren van Rots en Water.

 

ONS! in het nieuws

In het magazine Naar School! van VOS/ABB is in het zomernummer van 2018 het artikel Kloof tussen school en nieuwkomers overbruggen verschenen.
Het artikel is met toestemming van de redactie overgenomen uit Naar School! 2018-14.

 

 

Meer weten, interesse om zelf een ONS!-bruggenbouwer of -coördinator te worden of interesse om een ONS!-project te starten? Neem dan telefonisch contact op met Harriet Marseille (070-3276697 / 06-38193775) of per e-mail